fbpx

थक्वाःया महालक्ष्मी जात्रा

शान्त प्रकाश श्रेष्ठ

येँया पश्चिम लागाय् लाःगु पुलांगु नेवाः बस्ती खः थक्वाः (थानकोट) । थक्वाय् दँय्दसं सकिमिला पुन्हिया झालय् तःजिक जात्रा न्याय्केगु यानावयाच्वंगु दु ।  विशेषतः थुगु जात्रायात महालक्ष्मी जात्रा धकाः धाय्गु याःसां जात्राय् गणेद्यः, भैल द्यः व नारांद्यःया जात्रा यायेगु प्रचलन दु ।

थक्वाः जात्रा वैकुण्ठ चतुदर्शी कुन्हुनिसें न्ह्याइ । बैकुण्ठ चतुदर्शीयात नारांद्यःया मू दिं कथं कयाः हिंसादि कर्म याये मज्यू धकाः हिन्दु धर्मालम्बीपिन्सं गुगु नं कथंया स्याये पाले ज्या याइमखु तर थुकुन्हु थक्वाःय् धाःसा मेय् स्यानाः छ्वय्लाभू यायेगु चलन दु । थक्वाःय् थथे मेय् स्यायेगु नितिं न्हापांनिसें हे सरकारं छुट बियावयाच्वंगु खः ।

थक्वाःय् सकिमिला पुन्हिकुन्हु मेला जुइ । सकिमिला पुन्हिकुन्हु थक्वाःया सिलाफः धइगु थासय् चिभाः द्यःयाथाय् थक्वाःया हे पुलांपिं लामातय्सं चच्छि धेबा याइगु चलन दु । धेबा यायेगु धइगु चच्छि हे जाग्राम च्वना चिभाःया पुजायानाः बुद्धया आराधना याइगु खः ।

नारांद्यःया मेला क्वचाय्काः सनिलय् तिनी महालक्ष्मी द्यःयाथाय् होम पुजा याइ । थुगु होम पुजाया झ्वलय् महालक्ष्मी द्यःयाथाय् दुगु व मेय् बलि बिइगु चलन दु । पुन्हि कुन्हुया जात्रायात मू जात्रा धकाः धायेगु यानावयाच्वंगु दु । होम पुजा चच्छि तक जुइ । अनलिपा कन्हेकुन्हुया सुथन्हापां ग्वाःतय्गु गुथिं मन्द मेय् हयेगु याइ ।

उम्ह मेय्यात ल्वँथ धइगु थासय् ची । अन उगु थासय् चिनातःम्ह मेय् व महालक्ष्मी द्यःया गजू चूलात कि उम्ह मेय् अथें हे सी धइगु न्यनेदु । थथे मेय् क्वःदलकि तिनि महालक्ष्मीद्यःयाथाय् होम पुजा याःगु पूवनी वा याः न्यागू धाइ । थन जुइगु होम पुजा ग्वाः (गोपाली) व बौ (देसार)तय्गु गुथिं यानावयाच्वंगु खः ।

पुन्हि कुन्हु हे आदिनारायणया मेला क्वचायेकाः गणेद्यःयात क्वत हयाः गणेशस्थानय् हइ । अन चच्छि गणेद्यःया पुजा याइ । अनं लिपा पुजा क्वचायेकाः भैरव द्यःयाथाय् यंकी । थुम्ह भैरवयात आनन्द भैरव, द्वापर भैरव व मसां भैरव नं धायेगु याः ।

This slideshow requires JavaScript.

थन नं चच्छि हे पुजा यानाः अन हे भ्वय् नयेमाःगु चलन दु । भ्वय् नयेगु झ्वलय् दकलय् थकाली कथं जुगि अर्थात कपाली च्वनी । अनलिपा बौ अर्थात देसार च्वनी । अनलिपा गुलि नं व्रत च्वंपिं खः झ्वलिकं च्वनाः भ्वय् नइ । थथे भ्वय् नइगु इलय् छब्वःया जक नयेगु मयाःसें थम्हं न्ह्याये दक्वः भ्वय् ब्वः नयेगु चलन नं दु ।

भैरवयाथाय् जुगिं हे द्यः पुजा यायेमाःसा प्रसादया कथं भक्तजनपिन्त समय व क्वंचाय् च्वंगु थ्वं प्रसाद कथं बीगु चलन दु । थ्व थ्वँ त्वन धाःसा सुनां नं बिगार यानाः सुयां प्वाः स्यानाच्वंगु दुःसा उज्वःगु बिगार मदया वनी धइगु जनविश्वास दु ।

भैरवया सकतां पुजाविधि क्वचायेवं भैरव द्यः नं थहाँ बिज्याइ । थथे थहाँ बिज्यायेगु झ्वलय् चाफः धइगु थासय् थ्यन कि गणेद्यः व महालक्ष्मी द्यःया खतय् मेपिं द्यःपिं विराजमान याकी । अन सिन्दुर जात्रा नं जुइ । थथे सिन्ह जात्रा नं सूद्यः लुइगु व मिला मबिइनीगु इलय् निगुलिं द्यः खः ल्ह्वनाः जात्रा याइ ।

थ्व दिं कुन्हु सूद्र्यो लुइधुंकाः तक नं मिला बिइमखुनी । अले सूद्र्यो बांलाक लुइ धुंकल कि सिन्हयाः क्वचायेकी, अले द्यः खः नं दिकी । वयां लिपा निगुलिं द्यःखः यंकाः ननिचा महाद्यः( कल्पेश्वर) याथाय् यंकाः देश चाहुइकी ।

सिन्हयाः जात्रा जुइगु झ्वलय् थक्वाःया लाय्ब धाःथाय् दकलय् न्हापां महालक्ष्मी व गणेद्यःया खः यंकी । अनं ताहाफः, महालक्ष्मी द्यःया न्ह्यःने, ल्वँथ, झ्यालंफः, नारांद्यःयाथाय् न्ह्यःने अनं चाफं यंकी । चाफलय् भैरवद्यःया रथ दिकातःगु दइ । अन हे बहनी गणेद्यः, महालक्ष्मी द्यःया खः दिके हइ । न्यनेदु कथं न्हापान्हापा थन मालाकारतय्सं महाकाली द्यःया नं जात्रा याःगु धकाः धायेगु याः । तर थौंकन्हे मालाकारत बसाइ सरे जुया थी थी थासय् च्वंवंगुलिं उगु जात्रा मजूगु धइगु सी दूगु दु ।

चाफलय् द्यः दिके धुंकाः थन द्यः त्वाय् चिनेगु धकाः फुक्क द्यःपिनि पुजा फयाहःगु छथाय् तयाः फुक्क द्यःया थाकुलिपिं मुनाः उतिंग्यंक इनाः जात्रा क्वचायेकी । थुलि ज्या सिधयेवं थक्वाःयापिं सकलें ग्वाःत बौत, नाय्त, स्यस्यःत व ज्यापूत सकलें छधी जुयाः द्यःखः ल्ह्वनाः हयाः नासलय् तइ । अन आलःमत च्याकातःगु दइ ।

आदिनारायण द्यःयाथ् फुक्कं द्यःपिं मुने धुंकाः दकलय् न्हापां गणेद्यः व महालक्ष्मी द्यः यंकाः जात्रा याना थःगु थासय् दिकी । अले भैरवद्यःया खः ल्ह्वनाः नासः द्यः स्वचाः चाहिकाः दिकल कि थुगु दँया जात्रा विधिपूर्वक क्वचाइ ।

थुगु लेख तिकिझ्याः वाः पौ स ११३७ अंक ३ स प्रकाशित जुइ धुंकूगु दु ।

 

R.S

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *