fbpx

ख्वपय् थथुबहीलय् लिच्छवीकालीन सम्यक दान पर्व माघ १ गते

रेखा शाक्य

ख्वप । पाेहेला गाः चाैथी ११४०

लिच्छविकालीन सम्यक दान पर्व, बौद्ध धर्मालम्वीया तसकं महत्वपूर्णगु नखः वा पर्वया रुपय् हनावयाच्वंगु सम्यकदान पर्व ख्वपय् थथुबहीया भुइख्यलय् तःजिक हनेत्यंगु दु । माघ सन्हूया अवसरय् दँय्दसं हनावया च्वंगु सम्यकदान पर्व बौद्ध धर्मालम्वीतय् नितिं ऐतिहासिक एवं सांस्कृतिक रुपं हनिगु छगू मौलिक पर्व नं खः ।

सम्यकदानया अर्थ खःगु कथं ग्रहण यायेगु तसकं अतिवाद व भौतिकवाद मजूसे दथुलँपुयात नाला कायेगु खः । दथुलँपु धकाः च्यागु लँपु दु । गुकियात अष्टांगिक लँपु धाइ । अथेहे सम्यकया अर्थयात दुवालेगु खःसा सत्य व धर्मया संमिश्रण जुया सम्यक धर्म धकाः नं धायेगु याः । सम्यक दानया पुण्य धइगु दुख मदयेकेगु, बोधिज्ञानया लाभं निवार्णया लँपुइ वनेगु व मनय् लोभ, द्वेषया नाश यायेगु खः ।

फाइल किपाः रेखा शाक्य

सम्यक दानपर्व भगवान गौतम बुद्धया पालंनिसें न्ह्याना वःगु विश्वास यानातःसां ऐतिहासिक प्रमाणया रुपय् लिच्छविकालीन धार्मिक जुजु वृषदेवया पालं शुरु जूगु खः । येँ सांस्कृतिक सम्यक दान पर्व १२ दँया छक्वः स्वयम्भुया भुइख्यलय् जुइगु खःसा यलया नागबहालय् ५ दँय् छक्वः जुइगु याइ । तर ख्वपय् धाःसा दँय्दसं माघ सन्हू कुन्हु नियमित रुपं न्ह्याना च्वंगु दु । सम्यक दानया तयारीया नितिं निन्हु प्यन्हु न्ह्यःनिसें तयारीयानाः सम्पूर्ण ज्या क्वचाये धुंकूगु दु । थुगु ख्वपय् जक जुइगु दँय्दसँया सम्यक दानय् अन्य थासय् च्वंपिं दिपंकरपिं सम्मिलित जुइ म्वाः ।

सम्यक दानया नितिं ख्वपया प्रसन्नशील महाविहारया लोकेश्वर व मू दिपंकर, साकोथा, चतुब्रम्ह महाविहारया दिपंकरबुद्ध, गोल्मढी मंगल धर्मदीप विहारया दिपंकरबुद्ध , इटाछेँ जयकीर्ति महाविहार (थथुबही)या दिपंकरबुद्ध व भार्वाचो बौद्ध समकृत विहारया दिपंकरबुद्ध यानाः न्याम्ह दिपंकर बुद्धपिन्त प्रसन्नशील महाविहारया क्वाचपालद्यः, सम्यकदान दाताया कुलदेवता, थासंद्यः (सुवर्ण चैत्य) प्यम्ह लुँया द्यः व प्रसन्नशील महाविहारया स्थविर आजु, गुणकीर्तिमहाविहारया उपाध्यायगुरुजुया लिसें मूलपुरोहित गुरुजुपिन्त जक ख्वपया इटाछेँय् च्वंगु जयकीर्ति महाविहार थथुबहीस्थित भुइख्यलय् ब्वनेगु याइ ।

फाइल किपाः रेखा शाक्य

थुगुसीया सम्यक दान पर्वया पाः जुलुमकाजी बज्रार्चायजुया खः । ग्वसाखलः सम्यक महादान व्यवस्थापन समितिया ग्वसालय् जुइत्यंगु खः ।

सम्यक दानया झ्वलय् चाय् सइगु अन्नया लिसें सकतां कथंया बूव फलफूल व मह्रीचह्री नं दान याइगु खः । दान याइगु बूबत – गोमाय्, बालामाय् ह्याउँमाय्, गोमू, कसू, तुइमुस्या, मस्यांचा, जरिग्व, कोंल, भुति । वाउँचाय् – इकंचा, मिच, स्वप्स, म्हुकं, चिम्हुकं, वाकंचा, सकिमुथ, स्वाँचा, कलांचा, काउली, तुकंचा, आमलि, कछें, कच, सिमल, पाछै, तुकंचा व मिच । अथेहे मह्रिचह्रिइ – लड्डु, पुरि, घ्यः चाकु, पंचपकुवान, चतांमह्रि निपाः, माय् वः छपाः । सिसाबुसाय् – देलचा, वल, सतवेल, चयपि, खय्पि, तु, धौ दुरु अले मसलाप्वः । नापनापं वा, जाकि, हाम्वः ग्वारा नं द्यःयात छायेगु याइ । अथेहे सम्यक भोजनय् सहभागी गृहस्थ भिक्षु बज्रार्चाय व शाक्य वर्गयात वा, जाकि, हाम्वः ग्वारा व ध्यबा दक्षिणा बिइ ।

फाइल किपाः रेखा शाक्य

ख्वपय् सम्यक भोजन दान पर्व ने सं ७८७ सालय् ख्वपया चतुब्रम्ह महाविहारया बज्रार्चाय जयरत्नं थापना याना थकुगु खः । वय्कलं सम्यक दान ग्वसाः ग्वःगु ख्वपया इटाछेँस्थित थथुबही (जयकीर्ति महाविहार) ने सं ७९४ स जुजु जयजितामित्र मल्लया पालय् जीर्ण जूगुलिं जयरत्नं जिर्णोद्वार यानाः थथुबही विहारया नामं प्रख्यात यानाः उकिया प्रतिस्था यज्ञयाना सम्यक संघभोजन दान याःगु इतिहासया पन्नाय् उल्लेख दु । जयरत्न धुंकाः वय्कःया कायपिं जयमुनि, जयधर्म, जयचन्द्र व छय् पूर्णराजं भब्य कथं सम्यक दानपर्व आयोजना यानाः सुवर्ण दीपंकर स्थापना याःगु खः । वय्कःपिन्सं मार्गशलि शुक्ल तृतियाया दिनस मदुम्ह अबुया नामं रम्यकूटागार सुवर्ण चैत्य स्थापना यानाः दिपंकर बुद्ध लगायत सम्यक संघ भोजनदान व संघयात भोजनदानयाना सम्यक महादानया प्रथा न्हयाकुगु खः । उबलेनिसें आःतक नियमित व व्यवस्थित रुपं थुगु माघ १ गतेया सम्यक महादान न्ह्यानाच्वंगु दु ।

सम्यक दान पर्वय्  येँ यल ख्वपया लिसें अन्य थाय्यापिं धर्मावलम्वीपिं नं दिपंकरयात दान धर्म यायेत वइगु यानाच्वंगु दु ।

किपाः रेखा शाक्य

सम्यक दानपर्वया दिनस् थथुबहीय् सकलें दिपंकरपिं बिज्याकेवं झ्वलिक तइसा धर्मालम्वीपिं व स्थानीयमनूतसें पुजा यायेगुलिसें थःपिन्सं दान यायेत हःगु हलंज्वलं छायेगु याइ । अथेहे बज्राचार्य व शाक्यपिन्त नं दान यायेगु याइ । उगु हे इलय् अन भजन मण्डलीं भजन यायेगु ज्या नं जुइ ।

फाइल किपाः रेखा शाक्य

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *